دیه دندان|دیه ی از بین بردن دندان|نکات مهم

دیه دندان چیست؟

وب سایت حقوقی یاروکیل به معرفی و بررسی تخصصی دیه دندان چیست؟ و نکات مهم دیه دندان پرداخته تا به بهترین نحو شما را از حق و حقوقتان آگاه سازد.

ویدیو مقاله دیه دندان

مقدمه دیه ی از بین رفتن دندان :

در اثر جنایت علیه تمامیت جسمانی افراد ، مرتکب جنایت ، ممکن است بر حسب مورد ، به دو نوع مجازات محکوم شود .

قانون گذار ایران ، به تبعیت از فقه اسلامی ، دو نوع مجازات قصاص و الزام به پرداخت دیه را برای مرتکب جنایت تعیین نموده است .

دیه دندان
دیه دندان

اگر جنایت وارده ، به صورت عمدی واقع شده باشد ، مرتکب اصولا به قصاص محکوم می شود.

برای اجرای مجازات قصاص ، وجود شرایطی لازم است که در صورت عدم احراز وجود این شرایط ، مجازات قصاص ساقط شده و مرتکب جنایت علی رغم عمدی بودن جنایت وارده ، محکوم به پرداخت دیه خواهد شد .

اگر جنایت ، به نحو غیر عمدی یعنی به صورت شبه عمد و با خطای محض انجام گرفته باشد ، در این صورت مرتکب به پرداخت دیه محکوم می شود .

میزان دیه ، بر اساس شرع مقدس تعیین می شود و اگر میزان دیه ، توسط شارع تعیین نشده باشد ، دیه از نوع غیر مقدر و یا اصطلاحا ارش می باشد و بنابراین ، برای تعیین ارش  ، قاضی محکمه با جلب نظر کارشناس ، به تشخیص خود اقدام می کند .

در ادامه ی این مقاله، به بررسی میزان دیه ای که به ایراد صدمه در اثر جنایت نسبت به دندان ها تعلق می گیرد ، می پردازیم .

میزان دیه ی دندان ها :

دیه ای که برای ایراد صدمه نسبت به دندان ها تعیین شده است ، با توجه به نوع دندان و هم چنین نوع اسیب وارده ، متفاوت می باشد .

بنابراین ،بر حسب نوع اسیب و نوع دندان مورد جنایت ،دیه بر اساس زیر تعیین می شود :

  • دیه ی زایل شدن تمام دندان ها :

به موجب ماده ی ششصد و شانزده قانون مجازات اسلامی ، اگر در اثر جنایت وارده  ، تمامی دندان های بیست و هشتگانه ، از بین برود ، دیه ی کامل ثابت خواهد بود .

دیه ی هر یک از دندان ها به طریق زیر تعیین می شود :

دندان های جلو ، شامل  پیش  ، نیش و چهار تایی که از هر کدام از ان ها ، دو عدد در بالا و دو عدد در پایین می باشد و جمع آن ها به عدد ۱۲ می رسد و دیه ی هر یک از دندان های فوق ، معادل یک بیستم دیه ی کامل می باشد ‌.

دندان های عقب ، در چهار سمت پایانی از بالا و پایین در هر کدام یک ضاحک و سه ضرس قرار دارد که جمعا ۱۶ عدد می باشد و دیه ی هر کدام ، یک چهلم دیه ی کامل می باشد .

اگر تعداد دندان های مجنی علیه ، از بیست و هشت عدد کمتر باشد ، خواه خلقتا دندان ها کمتر باشند و یا در اثر عارضه ای این اتفاق رخ داده باشد ، به همان نسبت ، از میزان دیه ی کامل کاسته خواهد شد .

در صورتی که قسمتی از دندان کنده شده ، قبلا به دلیل عارضه ای و یا در اثر جنایتی ، از بین رفته باشد ، به همان نسبت از دیه ی دندان کاسته می شود

دیه دندان
دیه دندان
  • دیه ی کندن دندان های اضافی :

به موجب ماده ی ششصد و هفده قانون مجازات اسلامی ، دندان های اضافی ، به هر نحو که روییده شده باشد و به هر نام که باشد ، در صورت کنده شده ، اگر کنده شدن همراه با نقص باشد ، ارش ثابت می باشد و اگر نقصی حاصل نشود ، ارش نیز ثابت نمی شود .

در صورتی که نقصی حاصل نشود اما در کندن دندان اضافی ، جراحت ایجاد شود ، برای جراحت ایجاد شده ارش ثابت می شود .

  • اختلاف در اصلی یا زائد بودن دندان :

ممکن است که در اصلی یا زائد بودن دندان ، اختلاف ایجاد شود و حتی با رجوع به کارشناس نیز اصلی یا زائد بودن دندان مشخص و تعیین نگردد ؛ در ابن صورت  کم ترین میزان دیه ی دندان اصلی و کم ترین میزان دندان زائد پرداخت می شود .

  •   دیه ی سیاه شدن دندان :

در ابتدا لازم به ذکر است که در تعیین میزان دیه ، رنگ دندان مورد جنایت و اسیب دیده ، تفاوتی نمی کند و چه دندان سفید باشد و چه زرد ، دیه ی آن ها یکسان خواهد بود .

به موجب ماده ی ششصد و نوزده قانون مجازات اسلامی ، در صورت سیاه شدن دندان ، در اثر جنایت ، اگر دندان نیفتد دیه ی آن ، معادل دو سوم دیه ی کامل آن دندان می باشد و اگر دندانی که قبلا سیاه شده است ، کنده شود ، دیه آن معادل یک سوم دیه ی کامل ان دندان می باشد .

اگر دندان مورد جنایت ، سیاه نشود و یا منفعت آن از بین نرود اما تغییر رنگ پیدا کند ، ارش ثابت خواهد بود .

در صورت کنده شدن دندان تغییر رنگ یافته  ، دیه ی کامل آن دندان باید پرداخت شود .

  • دیه ی ترک خوردن دندان :

به موجب ماده ی ششصد و بیست قانون مجازات اسلامی ، اگر دندان در اثر جنایت ، ترک بخورد یا لق شود ، اگر جنایت در حکم از بین بردن دندان باشد ، دیه ی کامل دندان ثابت خواهد بود و در غیر این صورت  ، مرتکب ملزم به پرداخت ارش می باشد .

  • دیه ی کندن دندان لق :

اگر دندان کنده شده ، لق یا ترک خورده بوده باشد ، که همچنان منفعت آن باقی بوده است ، دیه ی همان دندان ثابت می شود و در غیر این صورت ، ارش ثابت می باشد .

  • دیه ی شکستن دندان :

ماده ی ششصد و بیست و دو قانون مجازات اسلامی بیان می دارد که اگر ان مقدار از دندان که نمایان است ، شکسته شود ، در حالی که ریشه ی دندان همچنان باقی است ، دیه ی همان دندان باید پرداخته شود و در صورتی که پس از شکستن مقدار مزبور ، شخصی ریشه ی دندان را بکند ، ارش ثابت می شود و در این امر تفاوتی نمی کند که جنایت دوم توسط خود شخص شکننده ی دندان رخ داده باشد یا توسط شخص دیگر ‌.

اگر مقدار از قسمت نمایان دندان ، شکسته شود ، به همان نسبت شکسته شده ، دیه ثابت می شود .

دیه دندان
دیه دندان
  • دیه ی کندن دندان شیری :

در صورتی که دندان کنده شده در اثر جنایت ، شیری باشد دیه ی آن معادل یک صدم دیه ی کامل می باشد و اگر جنایت وارده منجر شود دیگر دندان دائمی نروید ، دیه ی کامل دندان باید پرداخت شود .

  • دیه ی شکستن دندان شیری :

به موجب تبصره ی ماده ی ششصد و بیست و سه قانون مجازات اسلامی، اگر دندان شیری در اثر جنایت ، شکسته شده و یا معیوب گردد و یا شکافته شود  ، ارش ثابت خواهد بود .

  • رویش دندان جدید :

پس از کنده شدن دندان دائمی ، اگرچه که دندان جدیدی بروید ، و مانند سابق باشد ، همچنان مرتکب جنایت ملزم به پرداخت دیه ی آن دندان می باشد .

اگر شخصی ، دندان روییده شده ی جدید را بکند ، دیه ی کامل ان دندان ثابت خواهد بود .

  • دیه ی کندن دندان جایگزین :

ماده ی ششصد و بیست و پنج قانون مجازات اسلامی بیان می دارد: که اگر به جای دندان کنده شده ، دندان دیگر یا همان دندان قرار گیرد به گونه ای که مانند دندان اصلی دارای حس و حیات باشد ، دیه ی کندن آن دندان ، دیه ی همان دندان است و اگر دندان جایگزین ، فاقد حس و حیات باشد ، تنها ضمان مالی ثابت خواهد بود .

بنابراین ، همان طور که مشاهده کردید ، در تعیین میزان دیه ی جنایت وارده بر دندان ، معیار هایی هم چون نوع اسیب وارده به دندان و نوع دندان دخالت دارد .

پرداخت دیه :

پرداخت دیه ، باید مطابق با نرخ روز پرداخت دیه انجام گیرد .

برای مثال ، نرخ دیه در سال هزار و چهارصد ، به اعلام قوه ی قضاییه ، چهار صد و هشتاد میلیون تومان می باشد و اگر جنایت در سال هزار و سیصد و نود و نه واقع شده باشد و پرداخت دیه در سال هزار و چهارصد انجام شود ، باید نرخ دیه ی سال پرداخت معیار محاسبه ی دیه در نظر گرفته شود .

البته با توجه به حق الناسی بودن دیه ، طرفین می توانند راجع به میزان دیه با یکدیگر مصالحه کنند و میزانی کمتر یا بیشتر از دیه ی تعیین شده را دریافت و پرداخت کنند .

آیا تغلیظ دیه به دیه دندان نیز تعلق میگیرد؟ در پاسخ باید بگوییم خیر تغلیظ دیه فقط به دیه مرگ تعلق میگیرد. برای آگاهی بیشتر از این که تغلیظ دیه چیست مقاله مرتبط را مطالعه کنید.

دیه دندان
دیه دندان

مهلت پرداخت دیه :

بر اساس نوع جنایت وارده ، پرداخت دیه باید ظرف یک الی سه سال قمری حسب مورد ، انجام گیرد .

به این صورت که اگر جنایت وارده ، به صورت عمدی انجام شده باشد ، دیه باید ظرف یک سال قمری از تاریخ وقوع جنایت پرداخت شود و اگر جنایت واقع شده ، به صورت شبه عمد باشد ، دیه ظرف دو سال قمری از تاریخ ایراد جنایت پرداخت می شود و اگر جنایت به صورت خطای محض انجام شده باشد ، دیه باید ظرف سه سال  قمری از زمان انجام جنایت پرداخت شود .