رجوع از بخشش مهریه|شرایط رجوع از مهریه بخشیده شده|نکات مهم

رجوع از بخشش مهریه چیست

رجوع از بخشش مهریه
رجوع از بخشش مهریه

وب سایت حقوقی یاروکیل به معرفی و بررسی تخصصی رجوع از بخشش مهریه چیست؟ و شرایط رجوع از بخشش مهریه پرداخته تا بهترین نحو شما را از حق و حقوقتان آگاه سازد.

زنی که مهریه خود را به شوهرش بخشش می کند دیگر قادر نیست به آن برگردد. جز این که مهریه را به شوهر هبه کرده باشد و به جز هبه ی دین مانند سکه. در حالتی که شرایط لازم میسر باشد امکان رجوع به  مهریه برقرار است یا این که در امده طلاق خود به مهریه بخشیده شده می‌توان رجوع کرد که در این حالت شوهر هم قادر است رجوع کند.

وقتی که صیغه عقد نکاح چه دائم  و چه موقت جاری می شود زن مالک مهریه خواهد بود و قادر است در آن هر شکل دخل و تصرف انجام دهد  و این اختیار خواهد داشت که مهریه را که بر دوش شوهر یا پدر شوهر قرار دارد به علل مختلفی بخشش کند و دیگر  این حق مالی را نداشته باشد.

بسیاری از زن ها که مهریه خود را در زمان زندگی به شوهر و همسر خود بخشش کردند پس از گذشت یک زمان از بخشیدن مهریه پشیمان می شوند. به سبب آن که مشکلاتی رخ می‌دهد و تمایل دارند روشی برقرار باشد تا آن ها قادر شوند مهریه را که بخشیده اند برگردانند. سوالی که به ذهن متصور می‌شود آن است که آیا برای زنانی که مهریه خود را بخشیدنه اند و الان نادم و پشیمان هستند ، راهی برای برگرداندن آن وجود دارد یا خیر؟

مفهوم رجوع از مهریه

امکان دارد زن به اسباب مختلفی مهریه یا حق مالی اش را به همسرش هبه کند .چون نسبت به آن مالکیت مطلقی در اختیار دارد. اما برخی اوقات این امکان وجود دارد که نسبت به این کار خود، نادم شود و به دنبال شیوه ای باشد تا قادر شود از آن چه بخشیده است رجوع نماید. وقتی زن می تواند دوباره  مالک مهریه شود که قبلاً آن را بخشش کرده است. به این موضوع رجوع به مهریه بخشیده شده اطلاق می شود.

آیا میدانستید که بعد از فوت زن مهریه او به وراث وی میرسد برای کثب اطلاعات بیشتر در این زمینه میتوانید مقاله مهریه بعد از فوت زن را مطالعه نمایید.

 شیوه های بخشش مهریه به شوهر

بخشیدن مهریه به شکل هبه غیر معوض

بخشیدن مهریه به شکل هبه ی معوض

بخشیدن مهریه به شکل ابرا

هبه ی غیر معوض به این مفهوم است که زن بی توقع و بی آن که در برابر بخشش مهریه چیزی از شوهر دریافت کند مهریه را به او ببخشد .

به بخشیدن مهریه در برابر چیزی که می تواند آن چیز فعل  یا ترک فعل باشد هبه ی معوض گفته می شود. مثلاً زن در مقابل تراضی مرد با طلاق همه یا بخشی از مهریه خود را بخشش می کند که طلاق خلع یکی از هبه های معوض تلقی می شود.

رجوع از بخشش مهریه
رجوع از بخشش مهریه

ابرا آن است که زن دین شوهر را راجع به مهریه از بین ببرد. یعنی بگوید چیزی از حق من تحت عنوان مهریه بر ذمه ی تو نخواهد بود که در این حالت زنی حقی راجع به مهریه و رجوع به آن ندارد.

ابرا

اگر مهریه دین باشد، مانند بیشتر موضوعاتی که به شکل عرفی معمول است به صورت مقداری و جه نقد یا سکه باشد، موضوع شامل مقررات ابرا می شود نه عقد هبه. صراحتا در ماده ۲۸۹ قانون راجع به ابرا چنین نقل شده است که ابرا فقط راجع به دو چیز امکان پذیر است. پس اگر همه یا قسمتی از مهریه ای که به شکل سکه مشخص شده است از طرف زن به مرد بخشش شود، امکان رجوع از این بخشش برای زن میسر نیست.

مگر این که در سند بخشش مهریه عنوان هبه به آن اطلاق شود. البته این در حالتی است که تعداد سکه هایی که بخشیده شده پیش از بخشش مهریه به زن اعطا نشده باشد و الا آن چه به نظر می آید این است که دیگر این امکان وجود نداشته باشد که موضوع را جزو مقررات و قوانین ابرا تلقی کرد.

زیرا با پرداخت مهریه به زن دینی که بر ذمه ی شوهر قرار دارد، ثابت می شود. پس در این شرایط اگر وضعیت تعیین شده دیگری در قانون مدنی بجاری باشد مثل قبض و اقباض وجود این سکه‌ها در دست شوهر و غیره، زن قادر است از هبه خود رجوع کرده و سکه‌های موهوبه را پس بگیرد.

هبه غیر معوض

در هبه غیر معوض زن همواره قادر است  از آن چه که به شوهر بخشش کرده است رجوع نماید. اما در شرایطی که هم عوض شود و هم پرداخت شود، با توجه به ماده ۸۰۳ قانون مدنی قابلیت رجوع را نخواهد داشت که مصداق همان صلح معوض می باشد. مثل این که زن به خاطر مهریه از شوهر مالی اخذ کند. مثلا ۳۰۰ عدد سکه را در برابر شش دانگ خانه مسکونی که به نامش از سوی شوهر زده شده ببخشد.

هبه معوض

چنان چه هبه معوض در برابر طلاق صورتگرفته باشد. در حالتی که زن در دوره عده به مهریه رجوع نماید، مرد هم قادر است به زوجیت رجوع کند.

یعنی طلاق بائن به طلاق رجعی تغییر می یابد و از سوی دیگر چنان چه بخشش مهریه در برابر طلاق صورت بگیرد و طلاق جاری نشود، مانند این که زن به منظور دریافت توافق شوهر راجع به طلاق، مهریه خود را بخشش کند اما پس از آن شوهر این اقدام را راجع به او جاری نسازد، این امر هبه تلقی نمی‌شود و یک هبه ی قابل رجوع خواهد بود. در حال تا آخر ابرا هم به سبب آن که اسقاط دین است اصولاً ابرا رجعی نخواهد بود. زیرا ابرا از جمله دلایل سقوط تعهد تلقی می شود .

شیوه رجوع به مهریه بخشیده شده

وقتی که زن در برابر طلاق مهریه خود را هبه کند، طی مدت عده یعنی ۳ ماه و ده روز یا سه طهر اگر تمایل داشته باشد  می تواند به مهریه برگردد. مرد هم قادر است به زندگی رجوع کند و طلاق باطل خواهد شد. نکته قابل توجه این که چنان چه زن درخواست مطالبه مهریه را کند که هنگام طلاق آن را بخشیده، باید دعوای اثبات رجوع به آن چه بخشیده و بعد از آن دعوای مطالبه مهریه را اقامه نماید. در شرایطی که در متن سند بخشش مهریه، کلمه ابرای  مهریه به کار برده شود، امکان رجوع از بخشش مهریه وجود ندارد و زن قادر نیست مهریه خویش را مطالبه کند. جز این که زن محجور باشد. یعنی صغیر و دیوانه شود که در این حالت سند بخشش او باطل خواهد بود .

رجوع از بخشش مهریه
رجوع از بخشش مهریه

وقتی زن مهریه را ابرا کند با رجوع به یکی از دفاتر اسناد رسمی سندی را که مبتنی بر زن  به مرد می باشد امضا می کند و در آن عباراتی مثل این که از نظر من تو تکلیف به پرداخت مهریه نخواهی داشت یا مانند این جملات را درج می نماید.

اما اگر بخشش مهریه از طرف زن به شکل مشروط واقع شود و مرد به شرط خود پایبند نباشد و زوج به این عدم تعهد اعتراف نماید یا زن اسنادی دال بر این موضوع ارائه کند، زن قادر است با تقدیم دادخواست به دادگاه مهریه خود را مطالبه کرده و باعث ابطال سند بذل مهریه  از سوی دادگاه شود.

 موارد هبه غیر قابل رجوع

– در شرایطی که متهب پدر یا مادر یا اولاد واهب باشد.

– در شرایطی که هبه معوض شده باشد.

– در شرایطی که  عین موهوبه از مالکیت متهب خارج شده یا متعلق حق غیر واقع شود. خواه قهرا خواه اختیارا – در شرایطی که در عین موهوبه تغییر ایجاد شود و اگر عین موهوبه به شکل زمین باشد و متهب روی آن ساختمان بنا کند قابل رجوع نیست.

– با خارج شدن عین موهوبه از ملکیت متهب حق رجوع ازبین ‌می رود. هرچند هنگام رجوع بار دیگر به مالکیت متهب درآمده باشد. پس اگر مردی خانه ای را به زنش هبه کند و زن آن خانه را بفروشد و پس از مدتی دوباره آن را بخرد یا به واسطه شخص دیگر مالک ان شود مرد حق رجوع نخواهد داشت.

 بذل مهریه

بذل مهریه در حقیقت همان هدیه می باشد و رجوع از بذل نیز امکان پذیر است. حتی اگر این بذل به واسطه ثبت در اسناد رسمی صورت گرفته باشد. جز این که برای بخشش طلب انجام شود که در این حالت قابلیت رجوع را نخواهد داشت. اقرار به دریافت مهریه از سوی زن نیز اعتبار دارد. اما اگر نادرستی اقرار به اثبات برسد بی اعتبار خواهد بود. اگرچه امکان دارد دادگاه اقرار به دریافت مهریه را ابرا محسوب داند و ابرا غیر قابل رجوع می باشد.

بذل در طلاق توافقی

اگر زنی مهریه را در طلاق توافقی بذل کند تا سه ماه بعد از ثبت صیغه طلاق در دفترخانه اسناد رسمی قادر است به آن رجوع کند. در برابر آن مرد نیز این امکان را دارد که به ازدواج برگردد. هرچند که در طلاق توافقی امکان رجوع ندارد. اما در این شرایط استثنایی امکان رجوع مرد در ازدواج برقرار است. برای آن که زن نتواند به مهریه برگردد، عموماً در دادنامه طلاق توافقی یا هنگام ثبت طلاق در دفترخانه اسناد طلاق زن حق رجوع مهریه را از خودش سلب می نماید. با توجه به ماده ۸۵ قانون مدنی مقرر شده است که بعد از فوت واهب  یا متهب رجوع امکان پذیر نیست و اگر زنی مهریه خود را بذل نماید. بعد از فوت شوهرش قادر نیست به مهریه رجوع کند. حق رجوع قابل از بین بردن و ساقط کردن می باشد.

رجوع از بخشش مهریه
رجوع از بخشش مهریه

عملا نیز در دادگاه‌ها حق رجوع قابل اسقاط شناخته شده است. بر اساس نظر عده‌ای از حقوقدانان حق رجوع قابل استفاده می باشد. حتی در ضمن عقد لازم دیگر. چون رجوع در هبه از جمله قواعد تعامل محسوب می‌شود. پس از نظر برخی از حقوقدانان از جمله دکتر لنگرودی دارای این توان حقوقی نمی باشد.