قرار تعویق صدور حکم|شرایط قرار تعویق صدور حکم|نکات مهم آن

قرار تعویق صدور حکم چیست

قرار تعویق صدور حکم
قرار تعویق صدور حکم

وب سایت حقوقی یاروکیل به معرفی و بررسی تخصصی قرار تعویق صدور حکم چیست؟ و شرایط قرار تعویق صدور حکم پرداخته تا بهترین نحو شما را از حق و حقوقتان آگاه سازد.

مقدمه قرار تعویق صدور حکم :

تعویق به معنای لغوی آن ، عقب انداختن و تاخیر می باشد .

تعویق در اصطلاح حقوقی آن به معنای به تاخیر انداختن امر یا انجام عملی قانونی می باشد .

به موجب قانون مجازات اسلامی ، در برخی از جرایم ، امکان به تاخیر انداختن صدور حکم پیش بینی شده است که در این مقاله به تفصیل در خصوص این امر که در قالب قرار تعویق صدور حکم می باشد ، سخن خواهیم راند .

قرار تعویق صدور حکم به چه معناست:

این قرار ، با هدف جلو گیری از ایجاد آثار سوء مجازات برای جرایم نسبتا سبک و کم اهمیت پیش بینی شده است  و بدین وسیله فرصتی دوباره به مرتکب جرم داده می شود

صدور این قرار به اختیار و تشخیص دادگاه رسیدگی کننده به جرم می باشد و الزامی برای صدور این قرار برای دادگاه وجود ندارد .

صدور این قرار دارای شرایط و ضوابط خاصی است که در ادامه ی این مقاله به آن ها اشاره خواهیم نمود .

جرایم قابل تعویق :

به موجب ماده ی ۴۰ قانون مجازات اسلامی ، جرایم تعزیری درجه ی شش ، هفت و هشت قابل تعویق صدور حکم می باشند .

جرایم مستوجب حد ، قصاص و دیات قابل تعویق صدور حکم نمی باشند .

جرایم  تعزیری منصوص شرعی ، قابل تعویق صدور حکم نمی باشند .

مدت تعویق صدور حکم :

قاضی رسیدگی کننده به پرونده ، با توجه به اوضاع و احوال ارتکاب جرم ، وضعیت فردی ، اجتماعی و خانوادگی متهم ، می تواند صدور حکم را به مدت ۶ ماه تا ۲ سال به تعویق بیاندازد .

شرایط تعویق صدور حکم :

برای صدور قرار تعویق صدور حکم ، شرایطی لازم می باشد که محکمه برای صدور این قرار ملزم به احراز وجود این شرایط می باشد .

شرایط صدور قرار تعویق صدور حکم عبارتند از :

قرار تعویق صدور حکم
قرار تعویق صدور حکم
  • وجود جهات تخفیف
  • پیش بینی اصلاح مرتکب
  • جبران ضرر و زیان
  • فقدان سابقه ی کیفری موثر

وجود جهات تخفیف :

در ماده ی ۳۸ قانون مجازات اسلامی ، جهات تخفیف ذکر شده است که  عبارتند از :

  • گذشت شاکی یا مدعی خصوصی
  • همکاری موثر متهم
  • اوضاع خاص موثر در ارتکاب جرم هم چون رفتار تحریک آمیز بزه دیده
  • اعلام متهم قبل از تعقیب
  • ندامت ، حسن سابقه متهم
  • تلاش متهم در جهت تخفیف آثار جرم
  • خفیف بودن زبان وارده
  • مداخله ی ضعیف در جرم

سابقه ی موثر کیفری :

به موجب ماده ی ۲۵ قانون مجازات اسلامی ، در برخی از جرایم ، تحت عنوان مجازات تبعی ، محکوم از برخی حقوق اجتماعی محروم می باشد که در مدت محرومیت وی ، اصطلاحا دارای سابقه ی موثر کیفری می باشد .

انواع تعویق صدور حکم :

قرار تعویق صدور حکم ، به دو شکل قابل صدور می باشد .

  • قرار تعویق صدور حکم ساده :

به موجب این قرار ، مرتکب جرم ، به طور کتبی متعهد می شود که در مدت تعیین شده در قرار ، مرتکب جرمی نشده و رفتار وی به گونه ای باشد که پیش بینی شود در آینده مرتکب جرمی نمی شود .

  • قرار تعویق صدور حکم مراقبتی :

در این شکل از قرار تعویق ، مرتکب علاوه بر شرایط تعویق ساده ، متعهد می شود دستور ها و تدابیری که به وسیله ی دادگاه تعیین می شود را در مدت تعیین شده است را اجرا کند .

تدابیر تعویق مراقبتی :

این تدابیر الزامی می باشند :

  • حضور به موقع در زمان و مکان تعیین شده
  • ارائه اطلاعات لازم به منظور تسهیل نظارت اجرای تعهدات محکوم
  • اعلام هر گونه تغییر شغل ، اقامتگاه در مدت کمتر از ۱۵ روز
  • کسب اجازه از مقام قضایی به منظور مسافرت به خارج از کشور

دستورات دادگاه :

دادگاه می تواند با توجه به جرم ارتکابی ، خصوصیات مرتکب و شرایط زندگی او به نحوی که در زندگی وی و خانواده اش اختلال اساسی و عمده ایجاد نکند ، مرتکب را به یک با چند مورد از دستورات زیر ملزم کند :

  • حرفه آموزی یا اشتغال به حرفه ای خاص
  • اقامت یا عدم اقامت در مکان معین
  • درمان بیماری یا ترک اعتیاد
  • پرداخت نفقه به افراد واجب نفقه
  • عدم تصدی وسایل نقلیه موتوری
  • عدم فعالیت حرفه ای مرتبط با جرم ارتکابی
  • عدم ارتباط و معاشرت با شرکا یا معاونان جرم
  • گذراندن دوره های اموزش مهارت های اساسی

اثر قرار تعویق صدور حکم :

قرار تعویق صدور حکم
قرار تعویق صدور حکم

علاوه بر الزام و متعهد شدم مرتکب در موارد فوق ، در صورت بازداشت بودن مرتکب ،  بلافاصله با دستور دادگاه ، از بازداشت آزاد خواهد شد .

صدور قرار تعویق صدور حکم ، نمی تواند به صورت غیابی انجام گیرد .

پس از گذشت مدت تعویق ، دادگاه صادر کننده ی قرار ، با توجه به میزان پایبندی مرتکب به دستورات دادگاه ، دادگاه حسب مورد به تعیین کیفر یا صدور حکم معافیت از کیفر اقدام خواهد کرد .

تعزیرات منصوص شرعی ، شامل این مورد نمی شود و نمی توان حکم به معافیت از کیفر برای این جرایم صادر کرد .

تعویق جرایم نوجوانان :

تمامی جرایم تعزیری ارتکابی توسط نوجوانان ، قابل تعویق صدور حکم می باشد .

برای صدور قرار تعویق صدور حکم جرایم نوجوانان ، رعایت سایر شرایط ذکر شده الزامی می باشد .

لغو قرار تعویق:

در مدت تعویق صدور حکم ، ممکن است که شرایطی ایجاد شود که منجر به لغو قرار تعویق صدور حکم شود .

در صورت ارتکاب یکی از جرایم مستوجب حد ، قصاص  و تعزیرات تا درجه ی ۷ ، دادگاه ، قرار تعویق صدور حکم را لغو و اقدام به صدور حکم محکومیت خواهد کرد .

جرایم فوق در صورتی موجب لغو قرار تعویق صدور حکم خواهند شد که به طور عمدی ارتکاب یافته باشند .

پس از لغو قرار تعویق صدور حکم ، صدور قرار تعلیق اجرای مجازات ممنوع می باشد .

اثر تخلف از دستورات :

صورت تخلف مرتکب از دستورات و تدابیر تعیین شده توسط دادگاه ، دادگاه صادر کننده ی حکم می تواند در صورتی که تخلف برای بار اول صورت گرفته باشد ، قرار تعویق صدور حکم را لغو کرده و یا آن که به مدت قرار تعویق تا یک دوم اضافه کند و در صورت تخلف برای بار دوم ، دادگاه ملزم به لغو قرار تعویق صدور حکم می باشد .

ممنوعیت تعویق صدور حکم :

به موجب ماده ی ۴۷ قانون مجازات اسلامی ، در جرایم زیر و شروع به این جرایم  ، صدور قرار تعویق صدور حکم امکان پذیر نمی باشد .

  • جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی
  • خرابکاری در تاسیسات اب ، برق ، گاز ، نفت و مخابرات
  • جرایم سازمان یافته
  • سرقت مسلحانه یا مقرون به آزار
  • ادم ربایی و اسید پاشی
  • به موجب ماده ی ۴۷ قانون مجازات اسلامی ،
  • قدرت نمایی و ایجاد مزاحمت با چاقو یا هر نوع اسلحه ی دیگر
  • جرایم علیه عفت عمومی ، تشکیل یا اداره ی مراکز فساد و فحشا
  • قاچاق عمده ی مواد مخدر ، روان گردان ، مشروبات الکلی ، سلاح و مهمات
  • قاچاق انسان
  • تعزیر بدل از قصاص نفس
  • معاونت در قتل عمدی ، محاربه ، افساد فی الارض
  • جرایم اقتصادی با موضوع جرم بیش از ده میلیون تومان

قانون مبارزه با مواد مخدر :

در صورتی که مجازات جرمی بیش از پنج سال حبس داشته باشد ، اگر دادگاه ، حکم به بیش از حداقل مقرر قانونی داده باشد ، پس از گذشتن حداقل مجازات قانونی ، دادگاه می تواند بخشی از مجازات را به مدت پنج تا ده سال تعلیق کند .

قرار های مشابه :

قرار تعلیق تعقیب :

قراری است که در قانون ایین دادرسی کیفری پیش بینی شده است .

به موجب این قرار جرایم تعزیری درجه شش تا هشت در صورت عدم وجود شاکی یا گذشت شاکی  و فقدان سابقه ی موثر کیفری ، مقام قضایی رسیدگی کننده می تواند تعقیب متهم را به مدت ۶ ماه تا دو سال تعلیق نماید .

قرار تعلیق تعقیب ، مراقبتی است .متهم ، در صورتی که در مدت تعلیق تعقیب مرتکب جرایم مستوجب حد ،  قصاص یا تعزیر درجه ۱ تا ۷ شده و تعقیب وی منتهی به صدور کیفرخواست شود و یا آن که متهم دستورهای مقام قضایی را اجرا نکند ،  قرار تعلیق تعقیب لغو شده و متهم تغییر خواهد شد .

قرار تعلیق اجرای مجازات :

قرار تعویق صدور حکم
قرار تعویق صدور حکم

اجرای جرایم تعزیری درجه ۳ تا ۸ ، در صورتی که دارای شرایط لازم برای تعویق صدور حکم باشند ، قابل تعلیق می باشند .

دادستان یا قاضی اجرای احکام ، پس از گذشت یک سوم از مجازات ، می توانند از دادگاه صادرکننده حکم قطعی ، تعلیق اجرای مجازات را تقاضا نمایند .

مدت تعلیق اجرای مجازات ، یک تا پنج سال می باشد .

قرار تعلیق اجرای مجازات ، ممکن است به دو شکل ساده و مراقبتی صادر شود و در تعلیق اجرای مراقبتی همان دستورات مذکور در تعویق صدور حکم وجود دارد .

در صورت ارتکاب جرایم مستوجب حد ، قصاص ، تعزیرات درجه ی یک تا هفت ، که منتهی به صدور حکم قطعی شود ، دادگاه قرار تعلیق اجرای مجازات را لغو کرده و مجازات اجرا خواهد شد .

در صورت تخلف از دستورات دادگاه ، برای بار اول ، دادگاه می تواند یک تا دو سال به مدت تعلیق اجرا اضافه کند و یا آن که قرار را لغو کند و در صورت تخلف در بار دوم ، قرار تعلیق اجرا لغو خواهد شد .