جلب ثالث|نکات جلب ثالث|شرایط جلب ثالث|انواع جلب ثالث

جلب ثالث چیست؟

وب سایت حقوقی یاروکیل به معرفی و بررسی تخصصی جلب ثالث چیست؟و شرایط جلب ثالث پرداخته تا به بهترین نحو شما را از حق و حقوقتان آگاه سازد.

مقدمه جلب ثالث

جلب ثالث
جلب ثالث

برخی اوقات امکان دارد شرایط یک پرونده قضایی به مرحله‌ای بیفتد که ضرورت داشته باشد تا به اختلافاتی که با شخص دیگر به جز اصحاب دعوا به وجود آمده به دنبال دادرسی رسیدگی گردد. قانون به منظور برطرف نمودن این مشکل شیوه ای را بنیان نهاده که از آن با نام جلب ثالث یاد شده است . به منظور آن که دعوای جلب ثالث به وسیله ی دادگاه رسیدگی کننده به دعوای اصلی مورد دادرسی واقع شود، باید مراحل مختلفی از دادرسی و تشریفات ویژه‌ای از جمله رعایت زمان در تقدیم دادخواست به مرجع ویژه و اظهار اسناد در مدت معین سپری شود و نیز این دعوا از لحاظ ماهیتی باید دارای خصوصیاتی باشد وگرنه به این دعوا عنایت نخواهد شد.

جلب ثالث و انواع آن

برخی اوقات به جهاتی ضرورت دارد که شخص دیگری در دعوا حضور پیدا کند. این جهات امکان دارد شامل این باشد که اول آن دو طرف دعوا، ترس از آن دارند که شخص دیگری پس از صدور و حکم از اعتراض ثالث بهره برد و به همین سبب او را به جریان دادرسی جلب می نماید تا در همان دادگاه او نیز محکوم شود. از جمله دیگر مزایای جلب ثالث برای طرفین دعوا آن است که جلب ثالث دارای اعتبار امر مختومه می باشد. به این مفهوم که ثالث دیگر قادر نیست همان دعوا را در دادگاه اقامه کند.

مورد دیگری که امکان دارد سبب جلب ثالث شود که خوانده یعنی همان شخصی که از خود در مقابل خواهان دفاع می نماید، ثالث را به دعوا احضار می کند تا موضوعاتی را راجع به ادعای خواهان توضیح دهد. امکان دارد موضوع حقیقت خواهان راجع به آن ادا می‌کند را ثالث به  خوانده واگذار کرده باشد.

در تعریف جلب ثالث در قانون آیین دادرسی مدنی بر اساس ماده ی ۱۳۵ قانون مذکور چنین مقرر شده است که هر یک از اصحاب دعوا که جلب ثالثی را ضرورت بداند قادر است تا انتهای نخستین جلسه ی دادرسی اسناد و مدارک خود را بیان نموده و در مدت سه روز بعد از جلسه با ارائه ی دادخواست از دادگاه تقاضای جلب کند. فرقی ندارد که دعوا در مرحله بدوی باشد یا در مرحله تجدیدنظر باشد.

به عبارت دیگر دعوای جلب ثالث وقتی اتفاق می‌افتد که یکی از اصحاب دعوا شخص ثالثی را که در جریان دعوا قرار ندارد به جریان دادرسی وارد کند. یعنی او را به شکل اجباری به دعوا فرا می‌خواند. شخصی که ثالث را جلب می کند جالب و ثالثی که جلب می‌شود را مجلوب ثالث می گویند.

انواع جلب ثالث

جلب ثالث اصلی

این شکل از جلب از سوی خواهان دعوای اصلی و نخستین انجام می‌شود تا مجلوب را درست مانند خوانده ی دعوای اصلی مورد محکومیت قرار بدهد. علت محکومیت امکان دارد به سبب دادخواست دعوای اصلی و موضوع دیگری باشد. با این وجود در هر حال باید منشاء هر دو موضوع یکی بوده و با هم رابطه داشته باشد. خوانده نیز قادر است از جلب ثالث اصلی بهره بگیرد و آن را در مقابل خواهان اصلی در جایگاه خود محکوم نموده یا او را در محکومیت خود شریک بشناسد.

جلب ثالث تقویتی

جلب ثالث
جلب ثالث

جلب ثالث امکان دارد به شکل تقویتی و کمکی باشد .یعنی ثالث جلب می‌شود تا با مورد محکومیت قرار گرفتن او در دعوای جلب ثالث جالب برنده شود.  یعنی شخصی که او را مورد جلب قرار داده است بالا برود. دعوای جلب ثالث تقویتی هم درست شبیه جلب ثالث اصلی باید با دعوای اصلی دارای یک منشاء باشد. یعنی دلیل پیدایش این دعوا و دعوای اصلی یکی باشد و با هم رابطه داشته باشد.

شرایط عمومی طرح دعوای جلب ثالث

به منظور طرح دعوای جلب ثالث باید همه ی شرایط اقامه ی دعوا در حین دادرسی باید مورد رعایت واقع شود. شرایطی مثل این که شخص ثالث دارای اهلیت باشد. یعنی کودک و مجنون نباشد. چنان چه دعوای اصلی راجع به موضوع مالی ‌باشد ثالث باید امکان تصمیم‌گیری در مورد موضوعات اقتصادی را دارا بوده و سفیه نباشد. به علاوه شخصی که ثالث را مورد جلب قرار می دهد باید خودش را در مقابل ثالث دارای حق بشناسد و برای او منفعت شخصی برقرار باشد و این که دعوایی را که اقامه می‌کند باید به شکل قانونی بوده و مشروعیت داشته باشد و در گذشته در دادگاه مورد اقامه و دادرسی واقع نشده باشد.

به طور کلی جلب ثالث با تقدیم دادخواست دادگاه شروع می‌شود. پس باید همه ی شرایط دادخواست را دارا باشد که در ماده ی ۵۱ قانون آیین دادرسی مدنی درج شده است. این ماده شرایط دادخواست را بدین ترتیب اظهار می‌دارد؛ دادخواست باید به زبان فارسی بر روی برگه ی چاپی ویژه ای نگارش شود و نکاتی را در بر بگیرد. از جمله این که نام و نام خانوادگی و نام پدر و اقامت گاه و در صورت امکان شغل خواهان نگارش شود. همچنین نام و نام خانوادگی و اقامتگاه و شغل خوانده نیز باید ذکر شود و میزان خواسته و مقدار آن و بهای آن معلوم گردد.

اگر امکان تعیین بها وجود نداشته باشد یا خواسته مالی نباشد بلا اشکال است. علت و دلایلی که به سبب آن خواهان خودش را دارای حق می شناسد می باید به شکل شفاف معلوم شود. هر آن چه که خواهان از دادگاه تقاضا دارد باید در دادخواست ذکر شود و نیز دلایل و ابزاری که خواهان به منظور اثبات ادعای خود در اختیار دارد باید به طور معلوم و مشخص نگارش شود. ااگر از جمله دلایل  شهادت می باشد باید نام و مشخصات و محل سکونت آن ها به طور دقیق مشخص شود. دادخواست دهنده باید دادخواست را مورد امضا قرار دهد. اگر قادر به امضا نباشد اثر انگشت او درج شود.

شرایط اختصاصی دعوای جلب ثالث

علاوه بر شرایط عمومی طرح دعوا، به منظور آن که دعوای جلب ثالث در دادگاه  به درستی اقامه شود  قانون شرایط ویژه‌ای را هم  در نظر گرفته است که در ماده ی ۱۷ قانون آیین دادرسی مدنی بدین ترتیب مقرر نموده است؛

جلب ثالث
جلب ثالث

-اولاً دعوای جلب ثالث باید با دعوای اصلی دارای ارتباط بوده و یک منشاء داشته باشد و دقیقا در دادگاهی مطرح می‌شود که دعوای اصلی در آن جا اقامه شده است. پس با عنایت به ماده ی مذکور مثلاً در شرایطی که دعوای اصلی راجع به رهن ملک است طرفین قادر نیستند ثالث را به منظور اجاره یا چک بی محل جلب نمایند.

-جالب خواهان یا خوانده نیست . شخصی که ثالث را جلب می کند باید یکی از اصحاب دعوا باشد و تفاوتی بین خوانده و خواهان وجود ندارد و هر کدام در شرایط لازم قادر هستند ثالث را جلب نمایند.

جلب در دادگاهی صورت می‌گیرد که دعوای اصلی در آن در حال بررسی می باشد. ضرورت دارد این نکته را یادآور شد که هر دعوایی باید در حوزه ی قضایی ویژه ای اقامه شود که به آن صلاحیت محلی دادگاه گفته می‌شود. اما به سبب خصوصیت ویژه ی جلب ثالث در همان دادگاه دعوای اصلی به دعوای ثالث هم ارائه می‌شود. حتی اگر دارای صلاحیت محلی نباشد.

-دعوای جلب ثالث باید در جریان و در حین دادرسی اقامه شود . درست  برعکس دعوای اصلی که یکی  از شرایط آن، آن است  که پس از صدور حکم دادگاه قادر است باز هم به آن رسیدگی کند حتی چنان چه سال‌ها از صدور حکم سپری شده باشد. اما جلب ثالث فقط زمانی امکان دارد که دعوا در حالت دادرسی باشد و باید در زمان معین اقامه شود.

زمان اقامه دعوای جلب ثالث

شخصی که ثالث را مورد جلب قرار می‌دهد تا خاتمه ی جلسه نخستین دادرسی باید علت و سبب جلب را به دادگاه اعلام نماید و بعد از آن تا نهایتاً طی مدت ۳ روز زمان خواهد داشت که دادخواست جلب ثالث را به دادگاه تسلیم نماید. در همین خصوص اداره ی حقوقی قوه قضاییه در بیان مفهوم نخستین جلسه دادرسی بیان داشته است که اولین جلسه دادرسی وقتی می باشد که زمان رسیدگی به خواهان و خوانده ابلاغ شده است و رسیدگی آغاز می شود. با عنایت به این مفهوم هر چیزی به غیر از آن نخستین جلسه دادرسی نخواهد بود و خواهان و خوانده فقط تا قبل از آخرین جلسه قادرند دادخواست جلب ثالث را به دادگاه ارائه کنند.

هزینه طرح دعوای جلب ثالث

هزینه دعوای جلب ثالث  در واقع  مساوی با دعوای اصلی در هر مرحله از دادرسی و بدوی و تجدید نظر می باشد. هزینه ی دادرسی در  مرحله نخستین در دعاوی مالی تا ۲۰۰ میلیون ریال هزینه دادرسی دو و نیم درصد ارزش خواسته و بیشتر از آن سه و نیم درصد نسبت به زیادی ۲۰۰ میلیون ریال است.

جلب ثالث در تجدید نظر

جلب ثالث
جلب ثالث

جلب ثالث در مرحله ی تجدید نظر هم میسر می باشد. با توجه به این که امکان دارد جلسه‌ای در مرحله تجدیدنظر ایجاد نشود؛ درست آن است که دادخواست جلب ثالث را همراه با دادخواست تجدید نظر تسلیم نمود تا جالب یعنی شخصی که ثالث را جلب می‌کند با مشکل عملی مواجه نشود.

به طور کلی مدت زمان دعوای جلب ثالث در هنگام تجدید نظر مثل مراحل نخستین ارائه ی اسناد تا آخر جلسه اول دادرسی و تقدیم دادخواست یا نهایتا ۳ روز می باشد. در شرایطی که دادخواست جلب ثالث در مرحله ی اولیه مورد طرح قرار بگیرد مانع از آن نخواهد بود که اصحاب دعوا قادر نشوند در مرحله ی تجدیدنظر ثالث را مورد جلب قرار دهد و نیز هزینه  ی دادرسی جلب ثالث برابر با دعوای اصلی در مرحله ی تجدیدنظر خواهد  بود.